www.zibaweb.com   زیبا وب ، یک سایت مفید برای پسران و دختران ایرانی  

کلمات کلیدی :موتور ، موتور سیکلت،تخلف ، قانون،مجازات،وسایل نقلیه، فرهنگ رانندگی، رفتار های ترافیکی، موتور سوار ، خطر ، خطرات، موتور سواری ،محیط زیست ، استاندارد ،

نگاهی به عدم رعایت قانون توسط موتور سواران

مشکلات خطرات بی احتیاطی موتور  سیکلت سواران 

به دختر زیبا و کوچولويش گفته بود، همين جا توي پياده رو بازي کن. خيابان خطرناک است. دختر که هميشه حرف پدر را گوش مي کرد، آن روز هم کنار مغازه پدر با يک گچ سفيد براي خودش چند تا مربع بزرگ کشيد و با يک سنگ مرمري شروع به لي لي بازي کرد. پدر هم مطمئن بود که دختر آن قدر عاقل است که از جلوي مغازه آن طرف تر، نمي رود و همان طور که مشغول راه انداختن مشتري بود زير چشم دخترش را زير نظر داشت و از اين که او را سرحال مي ديد، خوشحال بود.
پدر همان طور که شانه تخم مرغ را به دست مشتري مي داد، گفت: خوش به حالشان  براي خودشان عالمي دارند و وقتي با نگاه متعجب مشتري روبه رو شد گفت: بچه ها را مي گويم ببين که چه راحت و آرام بازي مي کند، انگار که روي پرفرشته ها سوار است. و دخترک از خانه هاي گچي  اش مي پريد  و با شادي سرجاي اولش بر مي گشت. مطمئن بود که کنار مغازه پدر امن است و هيچ ماشيني دستش به او نخواهد رسيد. صداي رعد و برق ناگهان دخترک را به خودش آورد و فرياد پدر بلند شد که «رويا جان بيا توي مغازه، بابا، خيس مي شي» روياي کوچک اما ... دلش مي خواست زير باران بازي کند. لي لي بازي زير باران خيلي هيجان انگيز تر بود. به همين دليل با دست به پدر اشاره کرد که مواظبم زير سايه بان مغازه مي ايستم تا خيس  نشوم.
دانه هاي درشت باران روي سايه بان مغازه مي ريخت و آواز باران دخترک را شاداب تر مي کرد. ناگهان صداي رعد و برق شهر را لرزاند و دخترک که هراسان به آسمان مي نگريست غافل بود که رعد آسمان نويد رحمت خدا را مي دهد و جاي ترس ندارد و اين صداي غرش موتور سيکلت است که بايد از آن بترسد.
باران خانه گچي رويا را مي شست و با خود مي برد و پياده روي خيس، زيباتر از هميشه در خاطره رويا نقش مي بست. ناگهان صداي سهمگين موتور سيکلت با صداي رعد در هم آميخت و پياده رو که به گفته پدر مکان امني براي رويا بود، ناامن ترين جاي دنيا شد و چشمان مشکي رويا پس از شنيدن صداي بوق خشن موتور سيکلت ديگر هيچ چيز نديد. حالا  رويا روي مربع هاي گچي اش، نقش زمين شده بود و باران خون سرخ او را هم مي شست. موتور سوار نا اهل که امنيت پياده رو را هم گرفته بود با عجله گاز را گرفت و از صحنه تصادف فرار کرد. پدر که بر سر زنان کنار جنازه نحيف دخترش گريه مي کرد با چشمان خيس به دنبال قاتل دخترش مي گشت. اما ... او از ميان کوچه ها و پياده روها گريخته بود و گل باران زده مرد دل شکسته را پرپر کرده بود.  
* * *
وقتي به مهد کودک مي رفتيم، خانم مربي مي گفت: بچه ها، وقتي خواستيد از خيابان عبور کنيد اول به سمت چپ نگاه کنيد، بعد به سمت راست و بعد با احتياط از خيابان عبور کنيد، اما هيچ کس به ما  نگفت که در شهرهاي بزرگ ما وسيله اي هست که حرکاتش در هيچ قانون و مقرراتي جا نمي گيرد.
هيچ کس به ما نگفت که اين وسيله آهني دوچرخ در تمام دنيا به موتور سيکلت معروف است و در کشور ما  وسيله   بي قانون!
حرکات مارپيچ، سوار کردن بيش از دو نفر، خلا ف جهت حرکت کردن در خيابان ها، پرش هاي ناجور، تک چرخ زدن، عبور از پياده روها، پس از آن درگيري لفظي ميان عابران پياده و رانندگان خودروها با موتور سواران قصه تکراري استفاده از موتور سيکلت در شهرهاي ماست.
در اين ميان مهمترين مساله به جز حرکات نادرست، عدم رعايت مسائل ايمني است که بارها از سوي مراجع مختلف به موتور سواران ابلا غ شد. اما نتيجه اي جز عدم اجرا در بر نداشته است.
چرا قوانيني که براي ساماندهي اين وسيله نقليه انديشيده شده، جز طي چند روز نخست با وجود اخذ جريمه هاي فراوان، ديگر ضمانت اجرا را از دست مي دهند؟ با اين حال موتور سواران که بيشتر آنها را قشر جوان تشکيل مي دهند، با عدم استفاده از کلا ه ايمني، حوادث دلخراش رانندگي را در شهر رقم مي زنند.
توجه ويژه راهنمايي و رانندگي براي مهار اين افراد، انباشته و پرشدن تمام پارکينگ هاي راهنمايي و رانندگي از موتور سيکلت هايي که مسايل ايمني و مقررات را رعايت نمي کنند، ساز و کار اجرايي مناسب از سوي مسوولا ن نداشته و «مسکن موقتي» بوده است. به اعتقاد کارشناسان ترافيک، با افزايش توليد موتور سيکلت در کشور به زودي تهران در تسخير موتور سواران درخواهد آمد.
آنان براين باورند که با افزايش توليد بدون ضابطه موتورسيکلت در سيستم حمل و نقل شهري به زودي شمار موتور سيکلت ها بيشتر از خودروها خواهد شد.
طبق آمار موجود، اکنون افزون بر چهار ميليون دستگاه موتور سيکلت فعال در چرخه حمل و نقل کشور وجود دارد که بيش از دو ميليون دستگاه آن در شهر تهران در حال تردد است.
امروزه خيل موتورسواران بي هيچ دغدغه اي از ترافيک و به بهانه هاي مختلف از قبيل کمک هزينه زندگي (حمل کالا  تا مسافر)  و نيز «سفرهاي تفريحي» با در نظر داشتن حداکثر حق تقدمي براي خود در شهر، تردد مي کنند.
اين ترددها به گونه اي است که موتور سيکلت ها در مسير ويژه اتوبوس و پياده روها بيش از ديگر وسايل نقليه ديده مي شوند.
نتايج بررسي ها نشان مي دهد قيمت مناسب و ارزان موتور سيکلت، کسب درآمد از حمل کالا  و مسافر، رهايي از ترافيک، عدم پاسخگويي وسايل حمل و نقل عمومي، سريع السير وکم خرج بودن وعدم اتلا ف زمان و صرفه جويي در وقت از عمده علل استفاده از اين وسيله نقليه است.
شايد عمده ترين علت تخلفات ترافيکي موتور سواران را بتوان حس سودجويي آنان از سيستم حمل و نقل شهري قلمداد کرد. از سويي نيز کارخانه هاي مونتاژ موتور سيکلت ها در کشور فعالا نه و با سرعت زياد موتورهاي دو يا چهار زمانه که اغلب فاقد استانداردها هستند، توليد مي کنند. همين موتور سيکلت هاي غير استاندارد، علا وه بر ايجاد آلودگي صوت وهوا، تردد در شهر را با مشکل مواجه کرده و موجب تشديد ترافيک مي شوند.
در حالي که در تمام کشورهاي دنيا استانداردهاي مجاز صداي موتور زير 45 دسي بل است، در ايران استانداردهاي تراز صوتي درتوليد موتور سيکلت رعايت نمي شود، به طوري که در مواردي صداي موتورها در ايران حتي بالا ي 85 دسي بل تخمين زده  مي شود.
در همين راستا، طبق مصوبه سال 81 سازمان محيط زيست ايران که با هماهنگي نيروي انتظامي به اجرا درآمد، تمام کارخانه ها ملزم به عدم توليد موتور سيکلت هاي دو زمانه به دليل ايجاد آلودگي بالا  شدند.
از سويي ديگر نتايج تحقيقات نشان مي دهد، عمر مفيد يک دستگاه موتورسيکلت تقريبا برابر با نصف عمر يک خودرو است.
با اين وجود، هنوز هيچ آماري از موتور سيکلت هاي از رده خارج يا فرسوده در کشور در دست نيست.
به رغم فراهم شدن شرايط و بسترهاي لا زم از سوي مسوولا ن مربوطه براي معاينه فني موتور سيکلت ها در تهران مورد اقبال قرار نگرفته است.
بنابر اظهارات مدير عامل ستاد مرکزي معاينه فني خودروهاي تهران، از ابتداي سال 85 تا کنون با اجراي طرح ساماندهي موتور سيکلت ها در تهران فقط حدود چند هزار پيک موتوري باد پا وابسته به شهرداري تهران معاينه فني شدند و براي معاينه ديگر موتور ها مراجعه نشده  است.
آمار موجود حاکي از آن است که مصرف بنزين کل موتور سيکلت ها در ايران سالا نه بيش از 450 ميليون دلا ر هزينه در بر دارد و به طور متوسط موتور سيکلت هاي دو زمانه 2/4 ليتر و چهار زمانه 2/2 ليتر در روز بنزين مصرف مي کنند.
مصرف سوخت موتور سيکلت ها با حجم 125 سي  سي که بيشترين حجم توليد موتور سيکلت در ايران است، حدود دو ليتر در هر يکصد کيلومتر است. 
به اعتقاد برخي کارشناسان ترافيک، با هزينه مصرف بنزين موتورسيکلت ها مي توان ناوگان اتوبوسراني را نوسازي و حتي چند برابر کرد. يک کارشناس ترافيک مي گويد: استانداردهاي مشخصي براي تعيين ميزان آلايندگي صوتي موتورسيکلت هاي توليدي در کشور موجود است. اما از سوي توليدکنندگان به کار گرفته نمي شود.
مهندس بهرام فتحي گفت: براساس استانداردهاي محيط زيست ايران ميزان صوت موتورسيکلت هاي موجود در کشور با حجم کمتر از 80 سي سي بايد 79 دسي بل، حجم 80 تا 175 سي سي و حجم بيش از 82 سي سي، 175 دسي بل باشد در حالي که ميزان آن به ترتيب 82، 84، 83 دسي بل است.
اين کارشناس اظهار داشت: ميزان استانداردهاي آلاينده هاي صوت موتور سيکلت هاي کشور منطبق با استانداردهاي اروپايي 41 ECE نيست.
آلودگي زيست محيطي کلان شهرها امروزه يکي از معضلات جهان است و کيفيت محيط زيست هر شهري با فعاليت صنعتي ساکنان همان شهر تعيين مي شود.
فعاليت صنعتي رو به رشد، پيشرفت در فن آوري و استفاده روزافزون از منابع طبيعي و زيرزميني تغييرات بزرگي در محيط زندگي موجودات زنده به وجود آورده و در اين  حالت آلودگي روزافزون امري اجتناب ناپذير است.
رشد بي رويه جمعيت، نابساماني اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي دهه هاي گذشته و وضع خاص جغرافيايي در تهران اين کلان شهر را با مشکلات و ناهنجاري هاي زيست محيطي روبه رو کرده است.
براي حل اين معضل اقدامات متفاوتي از جمله اصلاح  زيرساخت هاي حمل و نقل، جلب مشارکت مردمي، اصلاح  ساختار فيزيکي شهر، آموزش زيست محيطي  و توسعه فضاي سبز توسط مديريت شهري انجام شد ولي هنوز يکي از عمده ترين معضلاتي که پايتخت پس از ترافيک با آن مواجه است، آلودگي هوا است که گريبان شهروندان تهراني را گرفته است.
براساس مطالعات طرح کاهش آلودگي هواي شهر تهران، هر شهروند تهراني سالانه بالغ بر نيم کيلوگرم ذرات معلق با قطر کمتر از 10 ميکرون وارد ريه خود مي کند، اين در حالي است که توان خود پالايي بدن انسان نسبت به آلاينده ها برابر 235 گرم در سال است.
يکي از خطرناک ترين منابع آلاينده متحرک و عامل اصلي آلودگي هوا در شهر تهران و ساير شهرهاي آلوده موتورسيکلت ها هستند به طوري که 35 درصد آلودگي هوا را به خود اختصاص داده اند.
اين در حالي است که موتورسيکلت هاي دو زمانه و فرسوده نسبت به موتورسيکلت هاي چهار زمانه حدود دو برابر بيشتر آلودگي توليد مي کنند.
طبق مصوبه هيات دولت بايد توليد موتورسيکلت ها براساس استاندارد ECE باشد و چنانچه اين استاندارد در موتورسيکلت هاي توليدي رعايت شود، ميزان آلاينده ها در هوا به نصف کاهش مي يابد.
به گفته مدير طرح جامع کاهش آلودگي هواي شهر تهران، از سال 86 تا 88 موتورهاي توليدي در کشور موظف به دريافت 1(EURO)  سال 89 تا 91، 2(EURO) و سال 91 تا به بعد بايد موتورسيکلت هاي توليد استاندارد 3(EURO) اخذ کنند.
يک کارشناس محيط زيست در اين باره گفت: استاندارد 2 EURO براي خودروهاي توليدي در هوا که توسط منابع آلاينده توليد مي شود گاز منواکسيد کربن است و با اجراي استاندارد 40(ECE) در موتورسيکلت ها، اين گاز 23/63 گرم در کيلومتر توسط اين منبع متحرک  توليد مي شود. در حالي که اين مقدار در خودروها 5/5گرم در کيلومتر است.
به گفته سيدمحمد عابديني 89 درصد آلودگي هواي شهر تهران مربوط به منابع آلا ينده متحرک و 11 درصد آن مربوط به منابع آلا ينده ثابت از جمله کارخانه ها و نيروگاه ها و منازل است.
اين کارشناس محيط زيست اظهار داشت: طبق برآورد برنامه هاي کاهش آلودگي هواي پايتخت در سال 80، 160 هزار دستگاه موتور سيکلت دوزمانه و فرسوده در کشور وجود داشت و از اين ميزان 40 هزار دستگاه در تهران بود.
عابديني به آلودگي شديد هواي تهران توسط منابع آلا ينده به خصوص موتورسيکلت ها که سهم بالا يي در آلودگي محيط زيست دارند، اشاره و خاطرنشان کرد: براي کاهش آلودگي هوا، سازمان حفاظت محيط زيست با همکاري سازمان مديريت و برنامه ريزي طي توافقنامه اي تصميم به جمع آوري 40 هزار دستگاه موتور سيکلت دوزمانه در شهر تهران از سال 80 طي چهار سال گرفته اند.
وي تصريح کرد: به علت عدم تخصيص بودجه، در سازمان طرح از سال 83 آغاز و در همان سال 10 هزار دستگاه موتور سيکلت دوزمانه در شهر تهران جمع آوري شد. عابديني افزود: در سال 84 به دليل انتخابات رياست جمهوري و تغيير مديريت دولتي اجراي مرحله دوم طرح به تعويق افتاد اما از آغاز سال 85 تاکنون تعدادي از اين موتورسيکلت ها جمع آوري شده اند.
وي ادامه داد: با اجراي طرح جايگزيني موتورسيکلت هاي استاندارد به جاي موتورسيکلت هاي فرسوده ميزان کاهش آلا يندگي 10 هزار دستگاه موتورسيکلت 12 هزار و 250 تن  صرفه جويي مصرف سوخت 5/5 ميليون ليتر در سال خواهد بود. يک سرهنگ نيروي انتظامي هم در اين باره گفت: بر اساس آمار موجود روزانه 400 تا 500 دستگاه موتور سيکلت در شهر تهران به دليل تخلف و عدم رعايت قانون متوقف، جريمه يا به پارکينگ فرستاده مي شوند.
سرهنگ علي حامدي افزود: بر اساس تحقيقات به عمل آمده ومشاهدات عيني اکنون بيش از 90 درصد موتور سيکلت هاي فعال در شهر تهران پلا ک و شماره گذاري شده اند.
وي ادامه داد: قانون تشديد مجازات برخورد با موتورسواران متخلف از سال 70  در تهران طي چند مرحله از سوي راهنمايي و رانندگي به اجرا درآمد و بر اساس آن راکبان وسايل نقليه موتوري ملزم به اخذ گواهينامه موتورسيکلت و شماره گذاري پلا ک شده اند.
وي گفت: اجراي قانون مذکور در تهران موجب پنج درصد بهبود پايدار رفتارهاي ترافيکي و نهادينه شدن فرهنگ رانندگي شده است.
سرهنگ حامدي گفت: با اين حال 30 درصد از کل تصادفات وسايل نقليه مربوط به موتورسيکلت هاست و اين در شرايطي است که اکنون 40 درصد از کل وسايل نقليه درحال تردد پايتخت را موتورسيکلت ها تشکيل مي دهند.
زهرا اسدي مادر داغ ديده اي است که فرزندش را در يک حادثه موتور سواري از دست داده است در اين باره مي گويد: من از هر چي موتور است بيزارم چون تنها پسرم را از من گرفت.
او ادامه مي دهد: يک روز پسرم در خانه خوابيده بود که دوستش به سراغش آمد براي گردش با هم بيرون بروند. من پسرم را از خواب بيدار کردم که اي کاش اين کار را نکرده بودم. او به همراه دوستش رفت و موقع رفتن از پنجره ديدم که ترک موتور دوستش نشسته; دوستش که راننده موتور بود کلا ه ايمني داشت اما پسر من ...
آنها رفتند و يک دلهره عجيب تمام وجود مرا فراگرفت. نمي دانم چرا اين قدر دلهره داشتم. اين اولين باري نبود که پسرم با دوستانش بيرون مي رفت اما آن روز آخرين باري بود که من او را مي ديدم.
او در حالي که اشکهايش را با گوشه روسريش پاک مي کرد ادامه داد: هنوز يک ساعت از رفتن پسرم نگذشته بود که تلفن خانه به صدا درآمد و صداي گرفته مردي که با بغض  از پشت تلفن با من حرف مي  زد سرا پايم را پراز التهاب کرد.
البته آن مرد به من گفت که پسرم تصادف کوچکي کرده  و فقط پايش شکسته اما وقتي برسر زنان به بيمارستان رسيدم، فهميدم که پيکر بي جان پسرم را به سردخانه منتقل کرده اند.
او ادامه داد: گويا هنگام تصادف پسرم و دوستش از موتور روي زمين پرت شده اند و از آن جايي که دوستش کلا ه ايمني داشته فقط دست و پايش شکسته اما پسر من... بغض گلويش را مي گيرد و نمي تواند حرفهايش را ادامه دهد.
در حال صحبت کردن هستيم که ناگهان يک موتور سوار درحالي که همسرش را پشت سرخود سوار کرده از کنارمان مي گذرد و عبور آنها آنقدر عجيب است که فراموش مي کنيم راجع به چه چيز صحبت مي کرديم.
اين دو نفر در حالي که يک سنگ بزرگ اپن آشپزخانه را روي موتور خود گذاشته اند از کنارمان مي گذرند و عرض خيابان را با سنگ اپن مي پوشانند.
زن داغدار که هنوز چشمان خيس اش  پر از اشک است سرش را آرام تکان مي دهد و مي گويد: نمي دانند که با اين بي احتياطي هايشان چه سرنوشتي را براي خود و خانواده شان رقم مي زنند.
او مي گويد: اگر پسرم مي دانست که به ازاي يک لحظه بي احتياطي او من ناچارم يک عمر عذاب بکشم و در هجران او اشک بريزم هيچگاه اين کار را نمي کرد و سوار موتور نمي شد.
زهرا اسدي در پايان مي گويد: تو را به خدا به جوان ها بگوييد اگر به خودتان رحم نمي کنيد به پدر و مادرتان رحم کنيد و اين قدر بي احتياط سوار موتور نشويد. اين خواهش عاجزانه يک مادر است.

نويسنده : مرجان حاجي حسني http://www.mardomsalari.com

**************************

مطلب مرتبط با تخلف موتور سواران : قانون مسئولیت مدنی را مخصوصا " جوانان ، مطالعه فرمایید

صفحه اصلی  سایت زیبا وب